Türkiye’nin 2019’da F-35 programından çıkarılması ve 2020’de CAATSA kapsamında yaptırımlara maruz kalması, savunma ilişkilerindeki en önemli dosyalardan biri olarak sürüyor. ABD Dışişleri Bakanlığı, Temmuz 2026’da Kongre’ye gönderdiği yazıda programa dönüş için ABD yasalarında öngörülen şartların henüz karşılanmadığını açıkladı.

Trump yönetiminin yaklaşımı ise daha olumlu. Temmuz 2026’da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüşmesinin ardından Türkiye’nin F-35 alımına izin verilmesinin değerlendirileceğini ve CAATSA yaptırımlarının kaldırılmasının istendiğini belirten Trump yönetimi, programa dönüşe açık bir tutum sergiledi. Bazı ABD’li senatörler de Türkiye’nin NATO savunma kapasitesine katkı sağlayabileceğini ifade etti.

Bununla birlikte, yeni Kongre savunma satışları ve yaptırımlara ilişkin yasal süreçlerde belirleyici olacak. Temmuz ayında 18 Demokrat Kongre üyesi, Trump yönetiminin Türkiye’yi F-35 programına yeniden dahil etmesini engellemek üz mevcut yasal araçların kullanılmasına hazır olunmasını istedi.

Türkiye açısından F-16 tedariki de gündemde. ABD Dışişleri Bakanlığı, 40 yeni F-16 ile 79 mevcut F-16’nın modernizasyonunu kapsayan, tahmini değeri 23 milyar dolar olan olası satışı 2024’te Kongre’ye bildirmişti. Paket, AESA radarları, görev bilgisayarları ve elektronik harp sistemleri gibi unsurları da içeriyor.

KAAN için ihtiyaç duyulan motorlarla ilgili ise başka bir aşama kaydedildi. Trump yönetimi, Haziran 2026’da KAAN’da kullanılacak General Electric üretimi F110 motorlarının Türkiye’ye satışına ilişkin Kongre’ye bildirimde bulundu. 700 milyon doların üzerindeki satışın 15 günlük inceleme sürecinde engellenmemesi, motor tedarikinin ötesinde entegrasyon, montaj, sertifikasyon, test ve teknik veri transferi hizmetlerinin de kapsandığı sürecin ilerlemesini sağladı.

3 Kasım seçimlerinin ardından Demokratların kontrolüne geçen 120. Kongre, Ocak 2027’de göreve başlayacak. F-35’e dönüş için S-400 meselesinin yanı sıra ABD yasalarındaki şartların karşılanması ve Kongre’de siyasi desteğin sağlanması gerekiyor. Bu nedenle Ankara’nın önündeki süreci, Washington yönetimiyle yürütülecek görüşmeler kadar yeni Kongre’nin siyasi dengeleri de şekillendirecek.

Kaynak: Yeni Şafak