Göreme Açık Hava Müzesi girişinde meydana gelen peribacası çökmesi bölgedeki doğal ve kültürel mirasın korunması tartışmalarını yeniden gündeme taşıdı. Olayda 3 kişi yaşamını yitirdi, 5 kişi yaralandı. Nevşehir Valisi Hüseyin Kök, aşırı yağış nedeniyle toprak kayması yaşandığını belirtti.

Adalet Bakanı Akın Gürlek, Nevşehir Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından olayla ilgili adli soruşturma başlatıldığını duyurdu. Bölgede incelemelerde bulunan mimar Zeynep Çöloğlu ise ana yol güzergâhlarındaki çok sayıda peribacasının yıkılma riski taşıdığını açıkladı. Çöloğlu, yapıların araç trafiğinin oluşturduğu titreşimlerden doğrudan etkilendiğini belirtti.

Çöloğlu, Göreme’de restorasyon amacıyla askıya alınan bazı peribacalarında iskele ayaklarının kaya kütlesi üzerine bastığını gözlemlediğini aktardı. Bu uygulamaların yapıları korumak yerine kayalara ek yük bindirebileceğini ve tahribata yol açabileceğini ifade etti. Koruma önlemlerinin acilen uygulanmasını isteyen mimar, peribacalarının çevresinin araç trafiğine kapatılmasını, ağır iş makinelerinin kontrolsüz geçişlerinin engellenmesini ve aşınmaya yol açan ATV turlarının yasaklanmasını önerdi.

Kapadokya’da yaklaşık dört yıl önce Ortahisar ile Göreme arasında başlatılan yol yapım çalışmaları da yeniden tartışılıyor. İlk derece arkeolojik ve doğal sit alanından geçirilen çift şeritli yolun yapımı sırasında kullanılan iş makineleri Saklı Kilise, Tokalı Kilisesi ve Bizans dönemine ait manastır kompleksi açısından tahribat riski oluşturduğu yönünde uyarılar yapılmıştı.

Mimarlar Odası Ankara Şubesi, derin kazıların ve ağır araçların yarattığı titreşimlerin kaya dokusundaki kırılmaları artırabileceğini ve göçmelere zemin hazırlayabileceğini belirtmişti. Kapadokya Çevre Platformu Sözcüsü ve belgeselci Mükremin Tokmak da yol yapımı, otopark kapasitesinin artırılması ve yoğun araç hareketliliğinin riskleri büyüttüğünü savundu.

Tokmak, Kapadokya’da bilimsel titreşim ölçümleri yapılmasını ve ziyaretçilerin girebileceği alanların kesin sınırlarla belirlenmesini istedi. Tarihi ve doğal alanlarda araçların uzağa park edilmesi, hassas yapılara yaklaşılmasının sınırlandırılması ve korumacı bir ziyaretçi yönetiminin uygulanması gerektiğini bildirdi. Çöloğlu da aşırı turizmin bölgenin doğal ve kültürel mirası üzerindeki etkilerinin incelenmesini talep etti.

Kaynak: Cumhuriyet Son Dakika