Türkiye’de konut kiralarındaki artış enflasyonun gerisinde kalırken yeni ve eski kira sözleşmeleri arasındaki fiyat farkı dikkat çekiyor. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası verilerine göre Yeni Kiracı Kira Endeksi eylül ayında yıllık yüzde 26,6 yükseldi. Endeksin reel değişimi ise yüzde 2,4 düşüş olarak kaydedildi.
TÜGEM Başkanı ve İstanbul Ticaret Odası Gayrimenkul Komite Başkanı Hakan Akdoğan, mevcut kiracılarla yeni kiracılar arasındaki fiyat dengesinin değiştiğini belirtti. Buna göre bir yıl önce ev tutan kişiler, bugün piyasaya yeni giren kiracılara kıyasla daha yüksek kira ödeyebiliyor.
Kira sözleşmesinin yapıldığı dönemin fiyatlar üzerinde belirleyici olduğunu vurgulayan Akdoğan, eski kiracıların ödediği tutarların gerilemesinin daha zor olduğunu ifade etti. Beş-altı yıl önce konut kiralayanlar kira bedeli açısından avantajlı bulunurken, bir yıl önce ev tutanların ödemeleri güncel piyasa koşullarının üzerinde kalabiliyor.
Akdoğan, konut fiyatlarının yaklaşık iki yıldır enflasyon karşısında gerilediğini ve yüksek finansman maliyetlerinin konut satışları üzerindeki baskısını sürdürdüğünü söyledi. Konut fiyatlarındaki artışın enflasyonun altında kalması reel düşüşe yol açarken, finansman koşulları satışlar üzerinde olumsuz etkisini koruyor.
Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre eylül ayındaki konut satışları geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 9,3 azaldı. Önceki dönemde yüzde 14,7 olarak açıklanan yıllık düşüşle karşılaştırıldığında daralmanın hız kettiği görüldü. Aynı dönemde ipotekli konut satışları yıllık yüzde 5,1 artarak 23 bin 397’ye yükseldi.
İpotekli satışlardaki artışın doğrudan finansman koşullarının iyileşmesinden kaynaklanmadığını belirten Akdoğan, tasarruf finansmanı sisteminin etkisine dikkat çekti. Tasarruf finansmanı dışarıda bırakıldığında artışın daha sınırlı kaldığını ifade eden Akdoğan, geleneksel kredi yoluyla konut finansmanına erişimde yaşanan güçlüklerin sürdüğünü vurguladı. İkinci el konutlarda satış bedelinin gerçek değeri üzerinden beyan edilmesi ise mülk sahiplerinde endişe yaratıyor.
Kaynak: Sözcü
