İç hastalıkları uzmanı Dr. İrem Köroğlu, sonbahar ve kış aylarında D vitamini eksikliğine karşı bilinçsizce yüksek doz takviye kullanılmasının böbrek hasarına yol açabileceğini belirtti. Uzman, halsizlik ve kas güçsüzlüğü yaşanmasa da eksikliğin ilerleyebildiğini, takviye kararının hekim kontrolünde verilmesi gerektiğini vurguladı.

Kesin değerlendirme için kişisel sağlık geçmişi ve risk faktörleri dikkate alınarak 25 hidroksi D vitamini testi yapılması gerektiğini aktaran Köroğlu, herkesin rutin tarama yaptırmasının zorunlu olmadığını belirtti. Test sonuçlarına göre tedavi planı belirlenmeli ve yüksek dozlu tedaviler hekim reçetesiyle uygulanmalı.

D vitamininin kandaki düzeyi 25-hidroksi D vitamini [25(OH)D] kan testiyle ölçülüyor. Eksiklikte halsizlik, kas güçsüzlüğü, yaygın kas-kemik ağrıları ve ileri vakalarda hareketle ilişkili yakınmalar görülebiliyor. Ancak yorgunluk ve halsizlik farklı nedenlerden de kaynaklanabileceğinden, belirtiler tek başına tanı koymaya yeterli değil.

Güneşte kalma süresi, yaş, cilt yapısı, beslenme düzeni, giyinme, mevsim, günün saati ve güneş koruyucu kullanımı D vitamini düzeyini etkileyen başlıca etkenler arasında sayılıyor. Gün ışığına az çıkanlar, kapalı ortamlarda çalışanlar ve ileri yaştaki bireyler risk grubunda bulunuyor. Bağırsak emilim bozukluğu olanlar ve obezite hastaları da yüksek risk altında.

Eczanelerden reçetesiz alınan yüksek dozlu ampul ve takviyelerin kontrolsüz kullanımı toksisiteye yol açabiliyor. Bu durumda hiperkalsemi, bulantı-kusma, aşırı susama, sık idrara çıkma ve böbrek sorunları görülebilir. D vitamini için daha yüksek dozun daha iyi olmadığını vurgulayan Köroğlu, güneşlenmede cilt kanseri riskini artırmamaya ve güneş yanığından kaçınmaya dikkat çekti.

Somon başta olmak üzere yağlı balıklar, yumurta sarısı ve D vitaminiyle zenginleştirilmiş süt ürünleri vitaminin başlıca besin kaynakları arasında yer alıyor. D vitamini bağışıklık sisteminin işleyişini desteklese de enfeksiyonlara karında tek başına tam koruma sağlamıyor. Uzman, aşı takvimine uyum, el hijyeni, kaliteli uyku, dengeli beslenme ve açık havada egzersizin yanında gerekli olduğunda hekime başvurulmasını önerdi.

Kaynak: Karar