Yeni sezona yüksek verimle başlayan limon üreticileri, düşük tüketim ve satış imkânlarının azalması nedeniyle elde ettikleri ürünü değerlendiremiyor. Erkenci Mayer limonlar üreticilere 2-3 lira seviyesinde satılırken, portakal için 3-5 lira, Enderdonat limon için ise 5-8 lira önerilen fiyatlar belirtiliyor.
Maliyetlerini karşılayamadıkları bu fiyatlar karşısında üreticilerin bir bölümü limonları toplamayı tercih ederek dallarda bırakıyor. Aynı sıkıntının erkenci narenciye çeşitlerinin tamamında yaşandığı, dış ticaretin canlanması için navlun desteği ve üretim maliyetlerini karşılayacak yeni düzenlemeler talep edildiği kaydediliyor.
İran’ın kapattığı Hürmüz Boğazı’nın kısmen gemi geçişlerine açılmasına rağmen geçiş hacmi eski seviyelerin belirgin biçimde altında kalıyor. Bu durum narenciye ürünlerinin farklı ülkelere sevkiyatını zorlaştırırken yolculuk süresini ve maliyetleri artırıyor. İç talebin yetersizliğiyle birlikte ihracattaki yavaşlama, üretim bölgelerinde ürün birikmesine yol açıyor.
Adana Yüreğir Ziraat Odası Başkanı Mehmet Akın Doğan, özellikle erkenci çeşitlerin gemi geçişlerindeki azalmadan etkilendiğini belirtti. Doğan, geçişlerin bir dönem tamamen kapalı olduğunu ve sonrasında yalnızca kısmen açıldığını ifade ederek bu yıl iklim nedeniyle belirgin bir kayıp yaşanmadığını, ancak üretilen limonun karşılığının alınamadığını açıkladı.
Türkiye Meyve Sebze Mamulleri İhracatçı Birlikleri Sektör Kurulu Başkanı Hayrettin Uçak, gemi yerine TIR kullanmanın hem süre hem maliyet açısından önemli kayıplar yarattığını bildirdi. Uçak’a göre TIR taşımacılığı maliyetleri yüzde 50 seviyesinde artırırken, taşıma süresi gemiye göre 10-15 gün uzuyor. Mersin ve Antalya’dan İstanbul ile Anadolu şehirlerine gönderilen ürünlerin taşıma ve ara maliyetleri bu nedenle yükseliyor.
Mersin Ticaret Borsası Meclis Başkanı Münir Şen, bir limonun üretici bölgeden alınmasından sonraki işlem ve nakliye giderlerinin 20-21 lira seviyesine ulaştığını söyledi. Hesaplamaya göre 3 TL ürün bedeli, 5 TL toplama, 1 TL depoya nakliye, 3 TL yıkama ve işlem, 3 TL ambalaj ve son işlemler ile 3 TL işçilik, fire ve vergi ile 3 TL varış şehrine nakliye bulunuyor. Market giderleri de eklendiğinde maliyetin en az 35 TL’ye çıkabileceğini belirten Şen, üreticinin zararına satış yaptığı hâlde ürünün tüketicinin gözünde pahalı olduğunu ifade etti.
Kaynak: Milliyet Son Dakika
