The Economist yazdı: Türkiye’nin desteğiyle Mogadişu yeni bir döneme girdi

İngiliz The Economist dergisi, yıllardır şiddet, bombalı saldırılar ve siyasi istikrarsızlıkla anılan Somali’nin başkenti Mogadişu’nun son yıllarda dikkat çekici bir dönüşüm yaşadığını kaleme aldı. Dergi, kentteki güvenlik ortamının sağlanmasında Türkiye’nin kritik rolüne özellikle vurgu yaptı.

Eş-Şebab’ın gölgesinde nefes alma arayışı

El Kaide bağlantılı Eş-Şebab terör örgütünün 2006’dan bu yana merkezi hükümeti devirmek amacıyla düzenlediği bombalı saldırılar ve suikastlar, ülkenin adeta simgesi haline gelmişti. Ancak dergiye göre örgütün eylemlerinde son dönemde ciddi bir düşüş yaşandı ve Mogadişu, uzun sürenin ardından ilk kez nefes alma fırsatı buldu.

Somali’de merkezi devlet yapısının 1990’larda çökmesinden bu yana şiddetle özdeşleşen kentin sessiz bir dönüşüm geçirdiğine dikkat çekilen haberde, Eş-Şebab bağlantılı ölümlerin bu yıl en düşük seviyeye inmesinin beklendiği belirtildi.

Sokaklar canlandı, kafeler gece yarısını buluyor

Mogadişu’da ticari hayatın hareketlendiği, sokakların yeniden canlandığı ifade edilen haberde, kentte onlarca yeni kafenin gece yarısından sonra bile açık olduğu ve sosyal medyada paylaşım yapan genç Somalililerle dolup taştığı aktarıldı.

Daha önce birçok suikast girişiminden sağ kurtulan Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Muhammed’in, 1 Temmuz’da Somali’nin bağımsızlık gününü kentin en riskli kavşaklarından birinde halka açık bir konuşmayla kutladığı ve yüzlerce kişinin kendisine eşlik ettiği hatırlatıldı. Ticaret Bakanı Gamal Hassan, yaşananları “İşler tıkırında” sözleriyle özetledi. Kentte inşaatların sayısı da hızla artıyor.

Ankara’nın stratejik rolü

The Economist’a göre Mogadişu’daki güvenlik ortamının arkasındaki en büyük güç Türkiye. Muhammed hükümetinin en güçlü yabancı destekçisi konumundaki Ankara’nın, gelişmiş istihbarat kapasitesi, yaygın güvenlik kamerası ağı ve askeri eğitim desteğiyle kentin adeta koruyucu kalkanı haline geldiği vurgulandı.

Mogadişu’daki bir Batılı diplomat da güvenlikteki gözle görülür iyileşmenin “Türkler sayesinde” olduğunu söyledi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan yönetiminde Türkiye’nin havaalanı, liman, uzay üssü, açık deniz petrol ve doğalgaz arama faaliyetleri gibi çok sayıda büyük projeye imza atarak Somali’nin en önemli yatırımcısı konumuna yükseldiği belirtildi.

Türkiye’nin 2017’de başkentte açtığı en büyük denizaşırı askeri üs sayesinde Somali askerlerine eğitim verdiği ve Eş-Şebab’a karşı yürütülen operasyonlarda ulusal orduya aktif destek sağladığı kaydedildi.

ABD hava harekâtı ve uzmanların ihtiyatlı tavrı

Öte yandan ABD Başkanı Donald Trump’ın 2025’te yeniden göreve gelmesinden bu yana Mogadişu dışında Türk ve Somali ortak hava saldırılarına, Somali tarihinin en yoğun Amerikan hava harekâtının da eşlik ettiği bilgisi paylaşıldı. Buna karşın Mogadişu’nun iç kesimlerinin büyük bölümünün hâlâ Eş-Şebab kontrolünde olduğu hatırlatıldı.

Uzmanlar, örgütün kentteki saldırılarını azaltmasının doğrudan zayıfladığı anlamına gelmeyebileceğini belirterek temkinli olmaya devam ediyor. Dönüşümün olumlu yönde ilerlediği, ancak kalıcı barış için mücadelenin henüz bitmediği mesajı veriliyor.