İspanya'da Schengen Krizi: AB tarihinde bir ilk mi yaşanıyor?

Avrupa Birliği, kuruluş tarihinden bu yana en hassas tartışmalarından birine sahne oluyor. İspanya'nın Kuzey Afrika kıyısındaki özerk şehri Ceuta'ya kısa sürede 60 binden fazla kişinin yasa dışı yollarla giriş yapması, AB içinde benzeri görülmemiş bir siyasi krizi tetikledi.

Sınırda olağanüstü durum

Yoğun göç dalgası karşısında alarma geçen Madrid yönetimi, Ceuta'da sınır kontrolünü kısa sürede yeniden sağladı. Yetkililer, bölgeye geçen göçmenlerin büyük bölümünün geri gönderildiğini açıkladı. Ancak yaşananlar, bazı AB üyesi ülkelerin İspanya'nın Schengen yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğini sorgulamasına yol açtı.

22 üye ülke harekete geçti

Gelen bilgilere göre 22 AB üyesi ülke, İspanya'nın Schengen uygulamalarının askıya alınmasına yönelik olası bir süreci görüşmeye başladı. Bu durum, AB tarihinde bir üye ülkenin Schengen sisteminden çıkarılmasının ilk kez resmen gündeme gelmesi anlamına geliyor.

Madrid'den sert yanıt

İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile Avrupa Konseyi Başkanı António Costa'ya gönderdiği mektupta, Avrupa'nın dış sınırlarının korunmasının tüm Birliğin ortak sorumluluğu olduğunu vurguladı. Sánchez, bazı üye ülkelerin tutumunun Avrupa dayanışmasına zarar verdiğini belirterek, göç krizlerine karşı ortak hareket edilmesi çağrısında bulundu.

"İspanya cezalandırılıyor"

İspanya BM Temsilcisi Héctor Gómez Hernández, yaşanan olayları şu sözlerle değerlendirdi:

"İspanyol hükümetinin tutumu son derece nettir. Göçmenler geri gönderilmiştir. Avrupa Birliği ülkeleri bir kez daha bu meseleyi siyasallaştırmış ve böylece Avrupa projesini zayıflatmıştır. Fas ile İspanya arasında bir çatışmaya dönüştürülmek isteniyorsa, bu sorunu çözmeyecektir."

Hernández, Avrupa'da aşırı sağ eğilimin giderek belirginleştiğine dikkat çekerek, İspanya'nın NATO harcamaları, Gazze ve İran gibi jeopolitik meselelerdeki tutumu nedeniyle "açıkça cezalandırıldığını" ileri sürdü.

"Birlik bütünleşmesi tartışılıyor"

İstanbul Aydın Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Canan Tercan, AB'nin Göç ve İltica Paktı'na göre dış sınırların korunmasının ortak sorumluluk olduğunu hatırlatarak, "Frontex'in hızlı müdahale ekipleri, mali destek mekanizmaları ve kriz araçları bu tür olağanüstü durumlar için oluşturuldu. Ancak beklenen olmadı" dedi.

Dr. Tercan, Ceuta krizinde olması gerekenin öncelikle destek mesajları ve dayanışma gösterilmesi olduğunu belirterek, "22 üye ülkenin İspanya'nın Schengen üyeliğinin askıya alınmasını gündeme getirmeleri Madrid'de hayal kırıklığı yarattı. Birlik bütünleşmesinin gerçekliği artık tartışılıyor" ifadelerini kullandı.

Gelişmeler, AB'nin göç politikası ve dayanışma mekanizmalarının sınırlarını sorgulatırken, Schengen sisteminin geleceğine ilişkin tartışmaları da derinleştiriyor.