Fransa'da ötanazi yasasına anayasal onay: Macron'un vaadi gerçekleşti

Fransa'nın en yüksek anayasa otoritesi Anayasa Konseyi, ağır ve iyileşmesi mümkün olmayan rahatsızlığı bulunan yetişkinlere ötanazi hakkı tanıyan yasa tasarısını onayladı. Konsey, yasanın bazı hükümlerinin ise açıklığa kavuşturulması gerektiğine hükmetti.

Fransa, Avrupa'da ötanaziyi yasal hak olarak tanıyan son ülke oldu

Anayasa Konseyi'nin verdiği onayın ardından Fransa, Hollanda, Belçika, İsviçre ve Kanada'nın ardından ötanazinin yasal bir hak olarak kabul edildiği ülkeler listesine eklendi. Yıllar süren yoğun tartışmaların ardından Temmuz ayında Fransız parlamentosundan geçen düzenleme, belirli şartları taşıyan yetişkin hastalara ötanazi imkânı sunuyor.

Macron için siyasi zafer

Bu karar, 2022'de ikinci dönem için yeniden seçildiği kampanya sürecinde ötanazi yasasını geçirme sözü veren Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron açısından önemli bir siyasi başarı olarak değerlendiriliyor.

Ötanazi hakkı için aranan şartlar

Ötanazi uygulamasından yararlanmak isteyen hastaların bir dizi kriteri karşılaması gerekiyor. Buna göre hastanın reşit olması, Fransız vatandaşı veya uzun süreli ikamet izni sahibi olması şart koşuluyor. Bunların yanı sıra en kritik koşul ise hastanın tedaviye yanıt vermemesi ya da tedaviyi bırakmayı tercih etmesi durumunda "dayanılmaz ağrılar" içinde olduğunu beyan etmesi.

Karar süreci nasıl işleyecek?

Öncelikle hastanın uygunluğunu belirleme sorumluluğu hekime ait olacak. Hekimin değerlendirmesinin ardından oluşturulan bir heyet, kriterlerin karşılanıp karşılanmadığını inceleyecek. Heyetin onayı hâlinde nihai karar, hekim ve hasta tarafından birlikte verilecek. Hasta, sürecin herhangi bir aşamasında onayını geri çekme hakkına sahip olacak.

Uygulama nasıl gerçekleşecek?

Yasaya göre ölümcül maddenin hastanın kendisi tarafından uygulanması öngörülüyor. Ancak hasta fiziksel olarak bunu yapabilecek durumda değilse, bir sağlık çalışanı son adımı atabilecek.

Vicdan maddesi tartışması

Anayasa Konseyi, yasayı onaylarken sağlık çalışanlarına prosedüre katılmayı reddetme imkânı tanıyan "vicdan maddesi" başta olmak üzere bazı düzenlemelerin netleştirilmesi gerektiğini vurguladı. Ayrıca ötanaziyi "misyonlarına açıkça aykırı" bularak uygulamayı reddeden özel sağlık kuruluşlarının, bölgedeki tek alternatif olmaları hâlinde yasaya uymak zorunda kalacağı bildirildi.